Dolar Ne Olacak? Big Mac Endeksi Açıkladı...

The Economist tarafından hesaplanan Big Mac endeksi açıklandı.

Big Mac Endeksi Nedir?

Bu endeks ile 1 Doların tüm ülkerde aynı satınalma gücüne sahip olduğu varsayımıyla, yerel paranın dolar cinsinden değeri ölçülmektedir. McDonald’s Corp.'un marka hamburgeri Big Mac, Temmuz 2014 itibariyle Türkiye’de 9,25 TRL’ye satılırken, Amerika’da 4,80 USD fiyata satılmaktadır.

Dolayısıyla endekse göre Türk Lirası, dolar karşısında yüzde %7,9 daha değersiz durumda. Hali hazırda 2,09 seviyelerinde olan doların 1,93’e gerilemesi bekleniyor.

Dolar karşısında; parası en çok değerli olan ülkere sırasıyla Norveç, İsviçre ve Venezuella gibi ülkeler iken, parası en çok değersiz olan ülkeler sırasıyla; Ukrayna, Hindistan ve Güney Afrika’dır. Detaylı listeyi aşağıdaki tabloda görebilirsiniz.

Endeks her ne kadar varsayımsal bir teori üzerine oturtulmuş olsa da, dikkate değer bir çalışma.

Amerika ve Türkiye enflasyonları arasındaki ortalama farkın %7-%8 civarında. Diğer bütün değişkenler sabit kaldığı varsayıldığında, enflasyon etkisi nedeniyle Dolar kuru seviyesini 1 sene sonra yine 2,09 seviyelerinde görmemiz mümkün. Dikkate almakta fayda var.

Fed Tahvil Alımlarını Azalttı - Günün Öne Çıkan Başlıkları 18/12/2013

Fed Tahvil Alımlarını Azalttı

Fed’in merakla beklenen toplantı kararları açıklandı. Tahvil alım miktarı Ocak ayından itibaren 10 milyar dolar azaltılarak 85 milyar dolardan 75 milyar dolara çekiliyor. (5 milyar usd konut sektörü endeksli tahviller, 5 milyar usd devlet tahvillerinden)

Alınan bu karar tahvil alımlarının önümüzdeki dönemde azaltılmaya devam edileceği anlamına gelmiyor. Enflasyon ve işsizlik verilerinin izlenmeye devam edileceği ve toparlanmanın sürmesi durumunda azaltıma devam edileceği yönünde bir görüş hakim. Bu da Ocak ve Mart ayında yapılacak toplantılar için hiçbir şeyin henüz netleşmediğini gösteriyor.

Ayrıca, önümüzdeki dönemde işsizlik tarafında iyileşme gelse dahi, enflasyonun orta vadeli %2 hedefinden uzak kalması durumunda sıfır faizli politikaya devam edileceği mesajı verildi.

Sıfır Faiz Politikasına Devam

Tahvil alımlarının azaltılmasına başlanmış olmasına rağmen sıfır faiz politikasının devam edilecek olması gelişmekte olan piyasalar için olumsuz anlamda çok da sert hareketler görmeyebileceğimize işaret ediyor.

Enflasyon; Gelişmiş Ülkelerin Korkulu Rüyası

Düşük faiz ortamı ve piyasalara pompalanan o kadar paraya rağmen, enflasyon düşük kalmaya devam ederek gelişmiş dünya ülkelerinin korkulu rüyası olmaya devam ediyor. Politika yapıcılar içinse durum sürekli çıkmazlık içerisinde. Hem ABD, hem de Euro Bölgesi tarafında enflasyonun gelecekteki durumu Türkiye gibi gelişmekte olan ülkeler açısından izlenmesi gereken en önemli mesele.

BIST 100, günü hafif yükselişle 71.417 puandan kapadı.

ABD 10 yıl vadeli hazine tahvilinin faizi karar sonrası %2,89’u aştı ancak tekrar geri çekildi. EUR/USD paritesi karar sonrası 1,3680 seviyesine çekilerek Dolar/TL ise, 2,06 seviyelerine yükselmiş durumda.

Altının onsu 1.220 dolar seviyelerine çekilirken, brent petrol 109,3 seviyelerine yükselmiş durumda.  

Merkez Bankası Sıkılaştırma Kararı Verdi

Dün yapılan PPK toplantısı sonucunda Merkez Bankası (MB) beklendiği gibi faiz oranlarında bir değişikliğe gitmedi. Gecelik borç verme faizi %7.75, piyasa yapısı bankalar için borçlanma imkanı %6.75, gecelik borçlanma faizi %3.5, 1 hafta vadeli repo ihale faiz oranı ise %4.5 seviyesinde bırakıldı.

Ancak MB likidite politikasına ilişkin yeni bir açıklama yaparak, TL likiditesinde sıkılaştırma yaparak,   1 haftalık repo ihalesinden verilecek en fazla fonlanma miktarını 10 milyar TL’den 6 milyar TL’ye düşürdü. 

Ayrıca, piyasa yapıcısı bankalara sağlanan toplam fonlama imkanı, DİBS ihalelerinden alınan ihraç değerinin %7’sinden %2’sine düşürüldü. Böylece piyasa yapıcısı bankalara tanınan fonlama imkanı mevcut durumda 23 milyar TL’den 6.5 milyar TL’ye düşürülmüş oldu. Karar sonrası gösterge tahvil %9,30 seviyelerine kadar yükseldi.

Günün Öne Çıkan Başlıkları 13/12/2013

Fed Tahvil alımlarını ne zaman azaltmaya gidecek?

ABD’de geçen Cuma gelen güçlü tarım dışı istidam verisiyle piyasalar haftaya sağlam başladı. Gelen olumlu verilerle Fed’in Aralık ayında tahvil alımlarını azaltabileceği endişesiyle bol spekülasyonlu bir hafta geçirmiş olduk. Aralık ayına ilişkin beklentiler artsa da Fed yetkililerinden gelen açıklamalar Ocak ayını ön plana çıkarmaya devam ediyor. Tahvil azaltımının başlaması gerektiği konusunda hemfikir olan Fed yetkilileri, sürecin programa bağlanması gerektiğini ve bir süre daha olumlu verilerin izlenmesi gerektiğini belirtiyor.

ABD’de bütçe konusunda anlaşmaya varılmış olması, önümüzdeki günlerde siyasi bir kriz yaşanma ihtimalini de azaltmış durumda. Olumlu gelen veriler Fed’in atacağı adımlar üzerinde etkili olması nedeniyle piyasalarda olumsuz algılanıyor.

IMF Dış İlişkiler Direktörü, ABD’de son dönemde açıklanan ekonomik verilerin karışık olduğu, ancak 2014 yılında büyümede toparlanma beklentisinde olduklarını, varlık alımlarının hızını gelişen ekonomik şartlarla uyumlaştırılması adına kademeli olarak ayarlanması gerektiğini örgörmekte.

Piyasalar gelecek haftaya odaklanmış durumda.

Gelecek hafta Salı günü yapılacak TCMB Para Politikası Kurulu (PPK) kararları ile FED’in Çarşamba günü açıklayacağı kararlar piyasaların yönü üzerinde oldukça etkili olacaktır.

Üç gündür sürekli ekside kapatan BIST 100 günü %1,36 artışla 74.065 puan seviyesinden kapadı. Merrill Lynch’in Türkiye hisse senedi piyasaları için tavsiyesini “ağırlık azalt”tan “ağırlık artır”a yükseltmesi bunda etkili oldu.  Ağırlığı artır tavsiyesinde, hisse başına kar tahminlerinde yukarı yönlü revizyon, likitideki iyileşme ve yabancı payının düşük olduğu kaydedildi.

EUR/USD paritesi 1,3740 seviyesinde yatay seyrederken, Dolar/TL paritesi 2,0390 seviyesine geri çekildi. Döviz sepeti ise, 2,4207 ile tarihi seviyelerde işlem görüyor. Gösterge tahvil faizi %9,09 seviyelerinde.

Altının onsu 1236 dolar düzeyine çıkarken, brent petrol 108 dolar düzeyine kadar geriledi.

ABD 10 yıl vadeli hazine tahvilinin faizi %2,86 seviyesinden işlem görüyor.

ABD’de Enflasyon konusunda sıkıntı gözükmüyor.

ABD’de üretici fiyatları beklentilerin altında gelerek %0,1 azaldı. Beklenti, değişim olmayacağı yönündeydi. Son dönemde gelen veriler bize gösteriyor ki ABD’nin enflasyon konusunda şimdilik sıkıntısı gözükmüyor.

ECB’den piyasalara yön verecek uygulamalara devam mı?

Avrupa Merkez Bankası (ECB) İcra Kurulu üyelerinden Benoit Coeure;  finans sistemine sağlanan likitideye ilişkin risklere karşı ellerindeki makro-ihtiyati araçları kullanmak durumda kalabileceklerini söyledi.  Aslında uzun süredir uygulanan gevşek politikalar nedeniyle büyüme anlamında ilerleme kaydedemeyen Euro Bölgesi için böyle bir açıklamaya neden gerek duyuldu anlamak mümkün değil. Halbuki Enflasyon bile hala %1’in altında seyrediyor. (Hedef: %2) Şuanki konjonktürde ECB fiyat istikrarını desteklemek için elinden geleni yapmaya devam edecektir. Hatta önümüzdeki günlerde Avrupa Bankaları’nın ECB’de tuttukları nakit fazlaları için negatif faiz uygulamasına bile geçilebilir.

Euro Bölgesi’nde istihdam 3.çeyrekte yıllık bazda %0,8 geriledi.

Fed kaynaklı endişeler nedeniyle Dolar, Yen karşısında son 5 yılın en yüksek seviyesi olan 103,92 seviyesini gördü.

Günün Öne Çıkan Başlıkları 12/12/2013

BIST 100 günü %1,21 kayıpla 73.071 puan seviyesinden kapadı.

EUR/USD paritesi, gün içerisinde 1,3804 seviyesini test ettikten sonra tekrar 1,3750 seviyelerine çekilmiş durumda. Dolar7TL ise, gün boyu yükselerek 2,0470 seviyesine erişmiş durumda.

Altının onsu %1,87 kayıpla 1229 dolar seviyesinde seyrediyor. Brent petrol ise, 108,7 dolar seviyesine düşmüş durumda.

Piyasaların Kafası Oldukça Karışık, Fiyatlar Sanal

Önümüzdeki hafta yapılacak FED toplantısına ilişkin tedirgin bekleyiş devam ediyor. ABD’de haftalık işsizlik başvurularının beklentilerden kötü gelmesine karşın perakende satışlar verisinin beklentileri aşması küresel piyasalarda dolara olan talebi artırdı. ABD’den gelen olumlu veriler tahvil azaltımının başlayacağı endişelerini artırırken, olumsuz gelen veriler tedirginlikleri yatıştırmaya devam ediyor. Bu nedenle piyasanın kimyası bozulmuş durumda, kafalar oldukça karışık durumda. Bu nedenle olmadık nedenlerle olmadık fiyat hareketlerini görmek mümkün.

ABD’de Bütçe Krizi Çözüldü

ABD’de bütçe konusunda gelinen nokta beklentilere göre oldukça olumlu. Geçtiğimiz ay yaşanan siyasi kriz ile karşılaştırıldığında büyük bir aşama kaydedildiği ortada. Bütçe ve kısıntılar ile ilgili olarak sağlanan bu anlaşma sonrasında ABD’nin yakın bir gelecekte siyasi kriz yaşama ihtimali oldukça azalmış durumda. Orta ve uzun vadede olumlu bir gelişme olmakla birlikte kısa vadede FED’in atacağı adımlar üzerinde etkili olması nedeniyle piyasalarda olumsuz algılanıyor.

ABD’de 10 yıllık tahvil faizleri dünkü yükselişine devam ederek %2,88 seviyesine yükseldi.

Bankacılık sekötürü toplam tüketici kredileri geçtiğimiz yılsonuna göre toplamda %26’ya yakın artış göstermiş durumda. Yakın gelecekte sıkılaştırma politikaları en çok krediler tarafında kendini gösterecek gibi duruyor.

Euro Bölgesi’nde sanayi üretimi Ekim’de artış beklentisine karşın %1,1 düşüş kaydetti. (Beklenti: +%0,3)

Günün Öne Çıkan Başlıkları 11/12/2013

Merkez Bankası Başkanı Erdem Başçı; TCMB’nin üç farklı politika faizi var.

Bugün açıklanan Ekim ayı cari açık beklentilere paralel 2,9 milyar dolar olarak açıklandı. Diğer bir gelişme, TCMB Başkanı Erdem Başçı’nın yaptığı açıklama oldu. Artık üç farklı politika faizi (TCMB’nin %4,5 ve %6,75 olan “istikrar fonlama oranları” ve %7,75 olan “marjinal fonlama oranı”) olduğunu belirten Başçı yakın zamanda faiz artırımı planlamadıklarını, para politikası duruşlarının yeterli olduğunu ve 50 milyon dolarlık döviz satım ihalesine devam edileceğini belirtti.

Konuşmasında, yurt içi talep ve ihracatın ılımlı büyüme eğilimlerini koruduğunu belirten Başçı, “hanehalkının aşırı borçlanmasıyla ilgili tedbirlerin cari işlemler açığındaki iyileşmeyi destekleyeceğini belirtti. Ayrıca, enflasyon görünümünün orta vadeli hedeflerle uyumlu olana kadar para politikasındaki temkinli duruşun korunacağını ifade etti.

EUR/USD paritesi yükselmeye devam ediyor.

BIST 100, günü %0,21 kayıpla 73.965 puanla tamamladı. Dolar/TL ise, 2,04 seviyesini aşmış durumda.

Dolar, euro karşısında gerilemeye devam ediyor. Parite 1,38’e yakın seviyelerde.

Gösterge tahvil faizi gün içinde %8,98’e kadar geriledikten sonra günü tekrar yükselerek %9,06 seviyesinde tamamladı.

Altın 1257 seviyelerine çekildi. Brent petrol 109 dolar seviyesinde.

ABD’de Ocak ayındaki borçlanma sorunu çözüldü.

ABD’de uzun süredir beklenen federal hükümetin Ocak ayı sonrasında da borçlanmasına imkan verecek, kamu finansmanını istikrara kavuşturacak bütçe çerçevesi üzerinde anlaşmaya varılmasıyla, Fed kaynaklı endişeler tekrar alevlenmiş durumda.

Avrupa Merkez Bankası (ECB) İcra kurulu üyesinin bir Alman gazetesinde yer alan söyleşisinde, bankanın daha fazla gevşeme adımı atılması ihtimalini reddetmediğini, şu an için buna ihtiyaç duyulmadığını belirtmiş. Politika faizinde yeniden indirime gidilmesi, mevduatta negatif faize geçilmesi veya ek likitide sağlanmasını gibi seçeneklerin gözününde bulundurulduğunu, bu tür seçeneklerin akıbetinin ekonomik gelişmelere bağlı olduğunu iletilemiş durumda.

Günün Öne Çıkan Başlıkları 10/12/2013

Türkiye GSYH 3.Çeyrek büyümesi %4,4 olarak açıklandı.

Bugün sakin seyreden BIST 100 endeksi günü hafif ekside 74.118 puan seviyesinden kapattı. Fed verisi sonrası piyasalara yansıyan olumlu rüzgarlar sonrasında Cuma ve Pazartesi günkü işlemlerde toplamda %3,1 oranında değer kazanan BIST 100, %4,4 ile beklenenden yüksek açıklanan 3.çeyrek çeyrek büyüme oranına rağmen günü neredeyse hafif ekside kapattı. (Büyüme beklentisi: %4,2) Büyüme verisi sonrasında gösterge tahvilin faizi %9,02’ye, dolar/TL paritesi de 2,024 seviyelerine kadar gerilemiş durumda.

EUR/USD paritesi 1,3750 seviyelerini aşmış durumda.

Altının onsu %2’nin üzerinde artış kaydederek 1264 dolar seviyesine ulaşmış durumda. Brent petrol ise, 109 dolar seviyesinde.

ABD 10 yıl vadeli hazine tahvilinin faizi %2,81 seviyesinden işlem görüyor.

JP Morgan: Türkiye GSYH verisinde sürpriz yok.

Bugün %4,4 olarak açıkanan 3.çeyrek büyümesi değerlendiren JP Morgan, Merkez Bankası’nın da uyguladığı sıkı para polikası sonrasında kredilerdeki büyümenin yavaşlamaya başlayarak, iç talebin önümüzdeki dönemde daha da ivme kaybedeceğini beklediklerini ifade etti. JP Morgan’ın büyüme beklentisi 2013’te %3,8, 2014’te %3,0 seviyesinde olacağı yönünde.

Cari Açık yükseliyor, rahatsızlık artıyor.

Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, bugün yaptığı açıklamada, cari açık sorununun önemine işaret ederek, makro finansal istikrarı korumak adına cari açığı kontrol edilebilir seviyelerde tutmanın şart olduğunu ifade etti. Küresel ekonomideki zayıf büyüme, AB’deki resesyon, yüksek seyreden petrol fiyatlarının cari açığın yükselmesinde oldukça etkili olduğu söyledi. Bu açıklamadan anladığımız kadarıyla, 2014 yılı sıkı para politikasının olabildiğince artacağı bir yıl olacağı, belki 2011 senesinde gördüğümüz kredi büyüme sınırının tekrar gündeme geleceği bir yıl olacak.

IMF Başkanı: Kriz henüz sona ermedi.

IMF Başkanı Christine Lagarde, Euro bölgesi krizi ile ilgili sorunların henüz çözülmediğini söylerken, Avrupa Merkez Bankası’nın (ECB) deflasyon riskini ortadan kaldırmak adına büyümeyi destekleyici adımların atılarak özellikle küçük işletmelerin desteklenmesi gerektiğini belirtti. Euro Bölgesi işsizlik oranının %12 seviyesinde olduğu bir ortamda krizin henüz sona ermiş olmadığını belirtti.

İtalya ekonomisi 3.çeyrekte %1,8 daraldı.

İngiltere sanayi üretimi beklentilere paralel %0,4 artış gösterdi.

Yunanistan’da sanayi üretimindeki gerileme devam ediyor. Ekim ayı sanayi üretimi %5,2’lik düşüş kaydetti. Eylül ayında %1,3 gerilemişti.

Günün Öne Çıkan Başlıkları 06/12/2013

Beklenenden iyi gelen ABD tarım dışı istihdam verisinin ilk yansımaları piyasaya oldukça olumsuz yansıdı. Borsalar düşüşe geçerken, dolar hızla yükseldi. Açıklanan veriler sonrasında ABD’nin 10 yıllık tahvillerinin getirisi yüzde 2.92’ye kadar yükseldi. Saniyeler içinde Dolar/TL 2,05’in üzerine çıktı, BIST 100 eksiye döndü ve gösterge tahvil %9,41’e yükseldi.

Hafta boyunca bugünkü tarım dışı istihdam verisinin belirsizliğiyle fiyatlanan piyasalar oldukça karışık tepkiler veriyor. Belirsizlik nedeniyle beklentiyi önceden satın alan piyasalar veri açıklandığı andaki olumsuz tepkisini bir süre sonra olumlu bir havaya bıraktı. Dolar/TL kuru 2,02 seviyelerine kadar gerilerken BIST 100 endeksi yükselişe geçerek gün sonunda %1,93 artıda kapattı. Endeks değeri 73.378 olarak gerçekleşti. Gösterge tahvil %9,33 seviyelerine geriledi. ABD 10 yıllık tahvillerinin getirisi tekrar %2,85 seviyelerinde işlem görüyor.

Euro ise, dolar karşısında gücünü korumaya devam ediyor. ECB Başkanı Draghi’nin dünkü açıklamaları bunda oldukça etkili. EUR/USD paritesi %1,37 seviyesinden işlem görüyor.

ABD’de Kasım ayı tarım dışı istihdam 203 bin ile beklentilerin üzerinde arttı. (Beklenti: 180 bin) Kasım ayı işsizlik oranı ise 2008 yılından beri en düşük seviye olan %7’ye geriledi. (Beklenti:%7,2)

ABD’de Michigan üniversitesi ve Reuters tarafından hazırlanan tüketici güven endeksi Aralık’da 82,5 değeri alarak beklentilerin üzerinde açıklandı. (Beklenti:76)

Almanya’da imalat sanayi siparişleri Ekim’de %2,2 ile beklentilerin üzerinde düştü. (Beklenti: %0,6)

FED Başkanlarından temkinli açıklamalar.

Chicago Fed Başkanı; Kasım ayı tarım dışı istihdam raporuna rağmen istihdam konusunda henüz rahat olmadığını söyledi. Birkaç ay daha iyi rakamlar görmek istediğini, güçlü verilerin sürdürülebilir olması gerektiğini belirtti.

AtlantaFed Başkanı; Aylık 85 milyar dolar tahvil alım tutarını geri çekmeye başlanması için doğru zamanın geldiğini belirtti. Gelecek yıl sonunda sona erdirilmesinin makul olduğunu belirten başkan, ilk azaltımdan itibaren sürece ilişkin takvimin ortaya konulması gerekliliğini ifade etti.

Philadephia Fed Başkanı; beklenenden iyi gelen istihdam artışının varlık alımlarını azaltma ihtimalini artırdığını söyledi. Tahvil alım programından çıkış yolunun ayarlanmasında tam zamanı olduğunu ifade etti.

ABD’de Ekim ayında yaşanan ve hükümetin 16 gün kapanmasına neden olan bütçe krizi, borç tavanının onaylanmasıyla geçici olarak ötelenmişti. Anlaşmaya göre, 15 Ocak 2014’e kadar Hükümete açık kalabileceği kadar fonlanma yetkisi, 7 Şubat 2014’e kadar Hazine’ye borçlanma yetkisi verilmişti. Borç krizine ilişkin belirsizliklerin hala devam etmesi nedeniyle, FED’in tahvil alım programında azaltıma başlayacağı tarihin bir süre daha  ötelenebileceğini (en azından Mart ayına kadar), öncesinde borç krizinin aşılması gerektiğini düşünüyorum. Fed başkanlarından gelen açıklamalar da gösteriyor ki, ekonomiye ilişkin bir süre daha olumlu veriler görmeden tahvil alım programıyla ilgili bir değişiklik söz konusu olmayabilir.

Herkese iyi haftasonları…